به گزارش آلاچیق خبر ، شورای اسلامی شهر اصفهان در دوره ششم، وارد چهارمین سال خدمت خود شده است و در این ماه‌های پایانی تمام هم و غم 13 عضو شورا، تداوم خدمت خالصانه و صادقانه به مردم کلانشهر اصفهان همچون سه سال گذشته است. در بیش از سه سال عمر شورای اسلامی شهر، تصمیم‌های خرد و کلان مهمی گرفته شده است تا شهر در مسیر پیشرفت حرکت کند و نتیجه این تصمیم‌ها، شهری برای زندگی باشد. «روایت تصمیم» نمایی است از مهمترین برنامه‌ها و تصمیم‌های پارلمان شهر برای اداره هرچه بهتر کلانشهر اصفهان که از زبان اعضای شورای اسلامی شهر شنیدنی است. در بخش دیگری از این سلسله روایت، مصطفی نباتی نژاد رئیس مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی شهر اصفهان و از اعضای جوان و با انگیزه شورا، تصمیمات اثرگذار شورای ششم را روایت می‌کند.
حوزه پژوهش در مدیریت شهری به ویژه در شورا به بلوغ موردنظر نرسیده است
در مجلس شورای اسلامی، رئیس مرکز پژوهشها عضو هیأت رئیسه است، یعنی هم تراز با نواب رئیس و اعضای هیأت رئیسه. در شهرداری که سیستمی عملگراست، با رویکرد برون سپاری به بحث پژوهش نگاه می‌کنند، بنابراین باید گفت به رغم توفیقات این سال‌ها، حوزه پژوهش در مدیریت شهری به ویژه در شورا به بلوغ موردنظر نرسیده است.
در ابتدای دوره، به واسطه وجاهت بیرونی هر یک از نفرات، طبق اصل لانه کبوتر، هر یک از ما در یک جایگاه قرار گرفتیم، حتی بر مبنای رویکرد مشارکت مبنا، تعدادی رکن تعریف کرده و به تعداد اعضا چاپ کرده و در اختیار آنها قرار دادم، گفتم هر کس پیشنهادش برای خود و پیشنهادش برای دیگر اعضا را بگوید و در نهایت خروجی این داده را جمع بندی کنیم. اجازه این موضوع داده نشد و برگه‌ها را توزیع نکردند.
در ذهن هیچ کس حتی خود شهردار ،علی قاسم زاده نبود
در شروع فعالیت‌ها، اول از همه سراغ هیات رئیسه رفتند، ذهن ما نیز از اینکه شهردار چه کسی می‌شود خالی بود، رأی گیری در جلسه اول انجام شد و نفراتی که انتخاب شدند بعد از اعضای هیات رئیسه، رئیس مرکز پژوهشها بود و در جلسه بعد روسای کمیسیونها انتخاب شدند. در انتخابات کمیسیونها هم طبق همان اصل لانه کبوتری، از خودگذشتگی کردم و به رغم اینکه کمیسیون هوشمندسازی و حمل و نقل را مدنظر داشتم به کمیسیون شهرسازی و معماری رفتم، به رغم تخصص و تجربه و حضورم در معاونت فرهنگی و رصدخانه فرهنگی در کمیسیون فرهنگی نیز می‌توانستم وارد شدم و حتی مسئولیت آن را هم برعهده بگیرم، اما عضو این کمیسیون هم نشدم.
در انتخاب شهردار هم طبق یک فرآیند پیش رفتیم، می‌توانم شهادت بدهم در ذهن هیچ کس حتی خود شهردار، علی قاسم زاده نبود. حدود هزار نفر مشارکت کردند تا 120 اسم استخراج شد که این اسامی با آیین نامه تطبیق داده شد، بعد از بررسی‌ها حدود 21 نفر احصا شدند.
اجماعی برای مجید خراسانی زاده وجود داشت
مهمترین تصمیم ما انتخاب شهردار بود، یعنی همه کارهای کل دوره یک طرف و انتخاب شهردار هم یک طرف. در این موضوع، برای رسیدن 21 نفر به 11 نفر احساس کردم اجماعی برای مجید خراسانی زاده وجود داشت، بعضی اعضا ارتباطاتی با او داشتند، خود من احساس تکلیف کردم و در جلسه‌ای که فرآیند پیش می‌رفت گفتم اگر سیزده نفر اجماع داریم روی کاغذ بنویسیم تا کار را ادامه بدهیم، با کنش گری که اینجا انجام دادم همه سیزده نفر نام خراسانی زاده را نوشتند و حتی یک نفر هم رأی سفید نداد، تماس‌ها و پیگیری‌ها آغاز شد و به رغم سیزده رأی، ایشان تشکر کرد و نیامد. افراد دیگری نیز مطرح بودند اما اجماعی روی آنها نبود، از اسلامی رئیس سازمان انرژی اتمی تا نفرات دیگری که سوابقی داشتند و ما هم علاقه مند به حضور آنها بودیم اما به رغم شایستگی در اقلیت بودند.
«قصه شهرما»،عنوان پروپوزال قاسم زاده برای اداره شهر
دکتر قاسم زاده در مرحله بیست و یک به یازده نفر، سیزده رأی مطلق آورد. از بیست و یک به یازده نفر نیز، رزومه‌ها گرفته شد. دکتر قاسم زاده در آن مرحله از رزومه دادن امتناع کرد و یکی از دوستان، با تحقیق و جست‌وجو رزومه‌ای برای او تهیه کرده و به شورا تحویل داده بود. در مرحله بعد از آن هم با وجود اینکه برخی نفرات انگیزه بالاتری برای ارائه محتوا داشتند دکتر قاسم زاده فرم ها را به صورت دستی پر کرده بود.
در مرحله یازده به پنج نفر، ایشان تکلیف را دید و پروپزوالی با نام قصه شهر ما، ارائه داد. در مراحل بعد که تعداد کاندیداها کمتر شد اخبار و اطلاعات در فضای رسانه‌ای نیز منتشر شد و در نهایت مرحله آخر نیز صفحات اجتماعی صحبت‌های دو کاندیدای آخر را زنده پوشش دادند.
در جلسات داخلی تصمیم گرفته شد هرکس رأی داخلی بیشتری داشت نام همان یک نفر به صحن علنی اعلام شود و این سنتی بود که در شورای شهر قبل هم وجود داشت، هرچند قانون نیست اما عرف شده است.
سنت دیگری که پیشنهاد دادم و مورد توافق قرار گرفت این بود که هیچ کدام از دوستان ان‌شاء الله استعلایی ندارند، و چون استعلایی ندارند در جلسه فرمانداری باید بگوییم برای ریاست هیچ کس کاندیدا نیست و مثلا من آقای نورصالحی را انتخاب می‌کنم. در رای گیری ادوار بعد هم این موضوع مورد توجه بود، سعی کردم این ترویج فرهنگ را داشته باشم و پای آن بایستم، هرچند این تیپ کارهای همگرایانه در این ماه‌های آخر به کام برخی دوستان خوش نمی‌آید.
کارت ویزیت دسته جمعی نمادی از همدلی اعضای شورای ششم بود
از سال اول در ذهن من بود که یک کارت ویزیت دسته جمعی تهیه کنیم، ابتدا با هزینه‌های آن موافقت نشد و وقتی این را شنیدم پیامی به دوازده نفر دادم و گفتم می‌خواهم با هزینه خودم کارت ویزیت دسته جمعی تهیه کنم و هرکس که مایل نیست نامش در کارت باشد اعلام کند، این کارت نمادی از همدلی اعضا بود. اینجا کسی چیزی نگفت و کارت ویزیت چاپ شد، روی میز اعضا توزیع کردیم اما بعضی اعضا همین دسته کارت ویزیت را برنداشتند، البته تعدادشان بسیارمحدود بود.
همواره روحیه همگرایی و کار تیمی مد نظر بود
همواره روحیه همگرایی و کار تیمی داشتم، سعی کردم حرف خودم را بزنم. اخیرا فردی پیامی داده بود و انتظار داشت پستی را در فضای مجازی برای او بازنشر کنم که انجام دادم و توضیحی نیز روی آن دادم و نوشتم که تاکید ما بر این بود که در این مصوبه فلان اتفاق نیز بیفتد. آن فرد پاسخ داد که ممنون هستم که دست ما را برای انتقادهای علنی باز کردید. گفتم هرچه متنم را می‌خوانم هیچ انتقادی در آن نمی‌بینم! هم تاکید کردم و هم موضوع دیگری را اعلام کردم. نکته این است که با یک ظن در کنار هم پیش می‌رویم و این بد است و دود آن در چشم ما و مردم می‌رود.
تجربیات اعضاء دوره ششم متعدد و متناسب با کسب و کارهای شهرداری است
مجموعا دوره ششم شورا، نسبت به دوره‌های قبل قوت‌های بهتر و ضعف‌های کمتری دارد، این از نگاه من است و معتقدم به علت کاریزمای افرادی است که در شورا هستند، بخشی از آنها در شهرداری بودند و آن را می‌شناسند و این افراد کمترین تعارض را با شهرداری دارند، تجربیات در این دوره متعدد و متناسب با کسب و کارهای شهرداری است و این نقطه قوتی به شمار می‌رود.
در کتاب «دریغ است که ایران ویران شود» نوشته دکتر رفیع پور، آمده است که آسیب شناسی نظام فرهنگی در جامعه ایران نشان می‌دهد که در این جامعه تیم هم شویم هرکس به دنبال تلاش فردی و شوآف خودش است. شخصیتی که وارد شورا می‌شود هم باید نمای بیرونی را تعریف کند و هم در داخل همراهی و همکاری داشته باشد.
زمان طلایی خدمت را نباید از دست بدهیم
در دیالوگ‌هایی که انجام می‌دهیم وقت ما خیلی کم است. فکر می‌کنم هر کدام حداکثر حدود 12 هزار ساعت فرصت خدمت داریم و اینکه در این ساعات چه بگوییم و بقیه نفرات را به چه چیزی مشغول کنیم بسیار مهم است. باید دقت کنیم که در این زمان طلایی درگیر چه مسائلی هستیم و دیگران را درگیر چه مسائلی می‌کنیم.
عضو شورا حتی از یک مدیر میانی و پایه شهرداری از نظر امتیازات، سوابق، کارگزینی،اعتبارات مالی در اختیار و... جایگاه ضعیف‌تری دارد
فاصله قدرت در شورای شهر بسیار پایین است. من به عنوان عضو شورای شهر براساس حقوق و مزایا و اعتباراتی که بیرون پیدا می‌کنم حضورم چندان صرفه‌ای ندارد. به عنوان مثال عضو شورا از یک مدیر میانی شهرداری از نظر امتیازات، سوابق، کارگزینی و... جایگاه ضعیف‌تری دارد. این جایگاه شاید برای افرادی که بازنشسته هستند یا در بیرون فعالیت‌هایی دارند خوب بود. البته برای کسب منزلت، شناخت مردم و تاثیر اجتماعی و اثراتی که می‌توانیم در جامعه بگذاریم جایگاه بسیار خوبی است اما هرچه پیش می‌رویم نظام‌های اداری به خصوص در دو دهه گذشته فاصله قدرت کمتر شده است، حتی کسی که باهوش و زرنگ است ترجیح می‌دهد گوشه‌ای از این سیستم، یک کارشناس باشد یا نهایتا رئیس یک اداره شود که هم منزلت اجتماعی داشته باشد و هم بار سنگین مسئولیت روی دوشش نباشد.
به عنوان عضو شورا موظف هستیم ذهنیت، دغدغه و رویکرد خود را به مردم نشان بدهیم
یک نفر از مدیران انتصابی مصونیت دار استان، روزی می‌گفت ما نیازی نیست هرجا می‌رویم با دوربین برویم، پاسخ دادم ما مجبور هستیم کاری که انجام می‌دهیم به رغم میل باطنی‌مان به ذی نفعمان نشان دهیم.
من تا قبل از حضور در شورای شهر صفحه فضای مجازی‌ام خصوصی بود اما اکنون مردم می‌خواهند بدانند ذهنیت، دغدغه و رویکرد من چیست و من موظف هستم آن را به مردم نشان بدهم.
الان به طور نسبی وفاق در شورا حاکم است، اما شاید من انتظار داشتم به علت اینکه همه ما از یک جریان آمدیم این وفاق بیشتر باشد. برخی از دوستان می‌گویند این احساس به ایده آل طلبی و سن و سالت برمی‌گردد. اما به طور کلی ساختاری که پوسته رویکرد نوین دارد اما بنا به دلایل مختلف، بخشی از آن متوجه این نیست که مقداری فرآیندهایش باید مدرن تر و به سمت حکم روایی برود، بخشی هم هیچ علاقه ای ندارد.
نهادهای عمومی در جامعه ما برای حفظ اعتمادعمومی باید به دنبال مشارکت جویی باشند
سیستم از یک طیف مشارکت جو، مشارکت گرا، مشارکت پذیر به سمت مشارکت گریز و مشارکت ستیز می‌رود و شما باید ببینید سلول به سلول این سازمان به سمت مشارکت ستیزی است یا مشارکت پذیری و... ؟ آنجایی که عقل و دل هر دو باشد شما مشارکت جو هستید، برآورد من این است که نهادهای عمومی در جامعه ما برای حفظ اعتمادعمومی باید به دنبال مشارکت جویی باشند اما نفراتی که وارد سیستم می‌شوند بنا به دلایل مختلف چندان وارد مشارکت جویی نمی‌شوند و نهایتا مشارکت پذیر می‌شوند. از یک شماره موبایل که شهردار منطقه حاضر نیست به شهروند بدهد تا فضاهای دیگر. این سیستم قطعا افت می‌کند.
گسست اجتماعی و بهره وری پایین دو دغدغه ذهنی من در شورای ششم
از روز اول که به شورا آمدم، ذهن من درگیر دو داستان اصلی بود، یکی گسست اجتماعی و واگرایی سیستمی و دیگری بهره وری پایین که علت آن، داده محور نبودن تصمیمات است. این دو مورد کارراهه اصلی ما شد که عمده انرژی همکاران ما در مرکز پژوهشها بر اینها خرج شد.
در این مسیر وارد ایده پردازی و طرح شدیم و هرجا پروژه‌ای مطرح بود داده محوری و مشارکت محوری را مطرح می‌کردم. بحث سامانه اطلاع رسانی، پیشرفت پروژه‌های شهری، رصدخانه شهری، احیای کمیته آمار و اطلاعات همه به حکمرانی داده محور برمی‌گردد. در حکمرانی مشارکت مبنا نیز اول به دنبال تئوریزه کردن موضوع با ادبیات شهر با مطرح کردن شهربان، شهراندیش و شهریار پیش رفتیم. این موضوع با مساعدت همکاران ما تبدیل به یک مقاله علمی پژوهشی شد و در این راستا حرف‌هایی برای گفتن داریم. این ادبیات اکنون محل رجوع شده و از مرکز پژوهشها دعوت می‌شود تا در دیگر شهرها در این خصوص صحبت کنیم.
در شورای شهر خیلی چیزها یاد گرفتم
یکی از ارزش‌های مهم در زندگی برای من یادگیری است، به عنوان مثال اگر بگویند حق داری یک ارزش در زندگی‌ات داشته باشی آن یادگیری است، من در این شورا خیلی چیزها یاد گرفتم، از کسانی که تجربه داشتند، در حین تعارض‌ها، در تعاملات و... یادگیری داشتم که تجربه خوبی برای من بود، اما شخصا تا این لحظه برای هیچ پستی نامزد نشدم حتی برای مرکز پژوهشها. ممکن بود عده‌ای بگویند همین جا که هستی نباش! اما هیچ یک از همکاران سراغ ندارند من برای پستی دستم را بالا گرفته باشم. علت اصلی این بود که احساس می‌کردم اول باید اقبال از سوی افراد دیگر مطرح باشد. من حتی برای نامزدی در شورا نیز اقبال نسبی داشتم و بعد از نظرسنجی‌های نخبگانی با حضور جریانات و احزاب که اسم من مدام مطرح می‌شد و افرادی درخواست داشتند، ثبت نام کردم. در همان لیست هم که قرار گرفتم فقط یک پروپوزال چهار پنج صفحه‌ای داشتم. در لیست پنجاه و دو نفر، یک ضریب جوانی بود که با احتساب مصاحبه‌ها و پروپوزالی که دادم و آن ضریب جوانی، در این لیست اول شدم، اما خود من تا این لحظه استعلایی روی این موضوع که نامزد باشم نداشتم.
وقتی بزرگان هستند حجت نمی‌بینم که رئیس کمیسیون شوم
بعضی همکاران می‌گفتند سال آخر است یک خط به رزومه خود اضافه کنید و رئیس یکی از کمیسیونها باش، حتی در یکی از کمیسیونها اصرار کردند اما من اصطلاحی دارم که می‌گویم آفتاب از شرق طلوع می‌کند، گفتم وقتی شما هستید اصلا حجت نمی‌بینم برای خودم که در این جایگاه قرار بگیرم در حالی که برخی اعضا به واسطه تجربه و سن و سالی که دارند شایسته‌تر هستند.
از انتخاب شعار «اصفهان من شهر زندگی» پشیمان نیستم
در مجمع نیروهای انقلاب کمیته‌ای با عنوان کمیته محتوایی داشتیم، سال‌ها روند هماهنگی آن با من بود اما در مقطع انتخابات شوراها چون کاندیدا بودم اجازه ورود نداشتم و در اداره کار نبودم، آن زمان تیم محتوایی از افراد موثری مانند وحید ملتجی و محمود فروزبخش تشکیل شد. اولین متنی که مطرح کردند این بود: حق اصفهان این نیست. باید دنبال شعاری می‌گشتیم که بیشترین ذی نفعان جامعه بتوانند با آن ارتباط برقرار کنند. گفتیم حق اصفهان چیست؟ حق اصفهان زندگی است اما این موضوع منتقدانی داشت که می‌گفتند اصفهان به جایی رسیده که صرفا بگوییم حق آن زندگی است؟! تحلیل محتوای بسیار شاخصی در این خصوص انجام شد و در سطح کشور جایزه آورد.
این پژوهش گفتمان شهر زندگی را تعریف کرد، حرف این بود که هر یک از نیروهای جامعه با این ادبیات بیشتر و بهتر از دیگر استعاره‌های شهری ارتباط برقرار می‌کنند، برای هر قشری زندگی تعریفی دارد، مثلا برای یک فعال فرهنگی زندگی حیات طیبه تعریف می‌شود، برای شخص دیگری محیط زیست و... به نوعی این کلید واژه یک چتر مفهومی است که نسبت به دیگر کلیدواژه‌ها فراگیری بیشتری داشت. نسبت به انتخاب این شعار اصلا پشیمان نیستم و تلاش می‌کنم در آینده حتی اگر در شورای شهر نبودم این گفتمان ترویج پیدا کند تا شهر اصفهان با این برند شناخته شود.
نسبت به شعارهای دوره‌های قبلی این شعار را بالغ‌تر می‌دانم.
رد پای مشارکت محوری در همه کلان پروژه‌های مدیریت شهری دیده می‌شود
همواره مشارکت مبنا بوده‌ام و از همان روز اول که منشور به ما سپرده شد مشارکتی پیش رفتم، با کمک بسیاری از متخصصان و صاحب نظران کار را پیش بردیم و همه برنامه‌ها از جمله برنامه جامع با رویکرد مشارکت محور در حال پیش روی است. بنابراین پروژه‌ها و کلان پروژه‌هایی که پیگیری کردیم رد پای مشارکت را در آن می‌بینیم، مانند مجمع شهرهای تاریخی، هیات امنای بازار، هیات امنای ناحیه صنعتی امیرکبیر، شهربان، شهرگاه، شهرجو، باشگاه شهر اندیشان، رویدادهای ذیل این باشگاه از جمله تعیین متغیرهای موثر بر عوارض ساختمانی، نقش زنان در اداره توسعه شهر. اما اینکه در اجرا چقدر مشارکت محور بودیم باید گفت بخش زیادی از اجرا در اختیار مرکز نیست، ما در حوزه پژوهش سعی کردیم مشارکت محور حرکت کنیم، در اجرا نیز دنبال این بودیم که شهرداری نسل سوم را احیا کنیم، یعنی از پیمان سپاری به ذی نفع سپاری برسیم و در نظارت‌ها و سیاست گذاری و اجرا مشارکت مبنا حرکت کنیم، البته در بعضی جاها قانون دست ما را بسته، در بعضی جاها نیز بلوغ جمعی و سازمانی این موضوع وجود ندارد، گاهی نیز منفعت ایجاب نمی‌کند که بقیه درگیر موضوعی شوند.
بعنوان مثال در یک همایش گردشگری شرکت کرده و در خصوص وظایف شهرداری و تعامل با ذی نفعان صحبت کردم، بعد از من یکی از هتل‌داران سخنرانی کرد و گفت دلیلی ندارد شما کاربری هتل را زیاد کرده و کمپ اضافه می‌کنید؟! چرا هتل‌ها باید زیاد شود؟! بنظرم آن شخص می‌خواهد هتل زیاد نشود تا تعرفه‌اش را بالا ببرد.
متأسفانه فهم خوبی در هیات رئیسه نسبت به مرکز پژوهشها وجود ندارد
در حوزه کلان پروژه‌ها از جنس برنامه‌ها از پژوهش‌های ما استفاده می‌کردند، اما در خصوص موارد روتین، به جز خود من که به عنوان عضو سفارش‌هایی را به مرکز پژوهشها ارائه دادم اعضا و کمیسیونها بسیار انگشت شمار مواردی را به مرکز ارجاع دادند. متأسفانه فهم خوبی در هیات رئیسه نسبت به مرکز پژوهشها نیست، دست آن را هم باز نگذاشته و این مرکز منابع مالی خوبی نداشت. مرکز پژوهشها خود یک قوه مستقل است، اما اینجا کارشناس مرکز پژوهشها هم تراز با دیگر نیروهایی که حتی کار مهمی ندارند مقایسه می شوند، در حالی که نیروی پژوهشی جایگاهی متفاوت دارد. ما در جذب هم مشکل داریم، نیروی سیستم می‌دید که پستی نیست که در آن قرار گیرد، نیروهای ارزشمند به لحاظ فنی و تخصصی نیز انگیزه‌ای نداشتند. اگر می‌خواستند خرید خدمت کنند نیز باید فرآیندی را طی می‌کردند، در این فرآیند هم دست ما باز نیست. بنابراین مقداری انقباض مدیریت مالی در اینجا وجود دارد، احساس می‌کنم حتی یک فرهنگسرا بهتر می تواند خرج کند تا ما.
مرکز پژوهشها با کمیسیونها رابطه طولی دارد نه عرضی
قرار بود کارگروه‌های تخصصی در کمیسیونها نسبت ارتباطی با مرکز پژوهشها داشته باشند که تاکنون چنین نبوده است، مرکز یک رابطه طولی با کمیسیونها دارد نه عرضی. به عنوان مثال در مجلس کارشناسانی از مرکز پژوهشها در کمیسیونها حضور پیدا می‌کنند، در شورا، این جایگاه بسیار پایین‌تر بود.در برخی کمیسیونها که با اصرار بنده یک کارشناس مرکز در نشست هم اندیشی شرکت می کرد،رییس کمیسیون بر نمی تابید .
بنابراین ترجیح ما این بود ایده‌هایی که برای ما مسئله بود را با کمک هم بررسی و اتفاقاتی پیرامون آن رقم بزنیم.
شاید اگر مجددا در شورا باشم، پیشنهاد بدهم که رئیس مرکز پژوهشها غیر عضو باشد تا حسادت و حساسیت کمتر باشد .
اما دستش را باز بگذاریم، به عنوان مثال مبلغی به او بدهیم تا کارهای پژوهشی را انجام دهد. اکنون به نظر می‌رسد یک حس رقابت وجود دارد و سبب ایجاد حاشیه‌هایی می‌شود که انرژی را از ما می‌گیرد. بنابراین به جای اینکه افق خود را بین المللی ببینیم به مسائل سطح پایین مشغول می‌شویم.
هر عضو شورا باید حداقل 100 دوست خارجی داشته باشد
هدف دوم برنامه راهبردی 1410 که مصوب کردیم ارتقای جایگاه اصفهان است، این ارتقا یعنی هر عضو شورای شهر در این شورا حداقل صد دوست خارجی داشته باشد و سرمایه ارتباطی باید بین المللی باشد.
جسارت کردم و نسبت به خیلی از همکارانم، در خصوص سفر خارجی‌ام خبر منتشر کردم. در دوره‌هایی بوده که یک عضو در یک دوره شورا چهار مرتبه به سفر خارج از کشور رفته بود و هیچ کس نفهمیده بود ، اما در این دوره سفر من نهمین سفر از سفرهای اعضای شورا بود که هفت مورد از سفرهایم هم لغو شد.
براساس مصوبه شفافیت، یکی از بندها این است که ما باید گزارش سفرهای خود را در سایت شهرداری درج کنیم، این کار را انجام می‌دهیم. دوره‌های قبل این موارد درج نمی‌شد البته ممکن بود افراد در رسانه‌های اجتماعی خود این موضوع را منتشر کنند.
سفرهای خارجی فهم و رویکرد جدید به اعضای شورا می‌دهد و به ارتقاء جایگاه اصفهان کمک می کند
این سفرها برای ما دو سه جانبه است، به عنوان مثال من به عنوان یک عضو شورا با این سفرها دید جدید پیدا کردم، تجربه جدید کسب کرده و چقدر نسبت به بی تجربگی‌های قبلی افسوس خوردم، این سفرها فهم و رویکرد جدید همراه با شناسایی محسنات و معایب دارد. این سفرها همچنین به ارتقای جایگاه اصفهان کمک می‌کند.
جایزه اصفهان دو سال در پیچ و خم بروکراسی‌ها ماند
به عنوان مثال اجلاس شهرهای تاریخی جهان برای ارتقای جایگاه است، نشستیم و فکر کردیم که برای ارتقای این جایگاه چه کارهایی باید رقم بزنیم، یکی از این اتفاقات جایزه بزرگ اصفهان است، این جایزه برای اصفهان و از اصفهان است. دو سال است که در این خصوص پیگیری می‌کنم اما در بروکراسی‌ها مانده است، البته جلساتی با استاندار در این خصوص خواهیم داشت، می‌خواهیم ما تنها نهاد برگزار کننده نباشیم و از دیگر دستگاه‌ها و نهادها نیز کمک بگیریم، این جایزه می‌تواند مانند جایزه مصطفی، بزرگ برگزار شود و اگر این موضوع محقق شود کار عظیمی است، یعنی اینکه شما جایزه اصفهان را هر سال به کسانی در سطح بین المللی بدهید که برای اصفهان اتفاق خاصی را رقم زده‌اند. البته اکنون در شرایطی هستیم که به علت ملاحظات فرهنگی، امنیتی، اجتماعی و ... بخشی از ارتباطات ما با دنیا قطع است، بنابراین جایی که می‌توان ارتباط گرفت باید تلاش مضاعف کرد. بنابراین اجلاس شهرهای تاریخی برای ما یک مزیت دارد که زودتر از اینها حتی سی سال قبل باید به دنبال آن می‌بودیم. در همین راستا باید توسعه خواهرخواندگی را نیز داشته باشیم.
اصفهان باید نقطه کانونی نهادهای بین المللی شود
ما باید رویکرد فرافعال داشته باشیم تا اصفهان نقطه کانونی نهادهای بین المللی شود. باید زمین را تعریف کنیم تا بقیه در آن بازی کنند، مجمع شهرهای تاریخی ایران این ایده را داشت و امیدوارم شهرداری موضوع را جدی بگیرد، وقتی ما دبیرخانه مجمع شهرهای تاریخی ایران شدیم، می‌توانیم مانند این موضوعات را در سطح جهان بررسی کنیم تا به نقاط کانونی برای ارتباط گرفتن با دنیا برسیم. رویای من این است که باشگاه شهراندیشان را فراملی و جهانی کنیم، چون ابتکار و ایده آن از اصفهان است،نقطه کانونی این رویداد شویم و رویداد بین المللی آن در جهان برگزار شود.
دانشنامه اصفهان نقطه طلایی برای جایگاه این شهر است
کار خوبی دیگری که در این دوره کلید خورد و مدیون دکتر قاسم زاده است دانش نامه اصفهان (اصفهانیکا) است که نقطه طلایی برای جایگاه اصفهان به شمار می‌رود.
جایی که احساس می‌کردم شهرداری قابلیت پذیرش دارد که حلقه‌هایی از موضوع را با اختیار و مسئولیت خود جلو ببرد پیگیری می‌کردم، چون سهمی از اعضای شورای شهر در مقابل برخی موارد که نیازمند مصوبه بود یا مخالفت می‌کردند یا امتناع داشتند. دو سه مورد از مواردی که با شهرداری مستقل از همکاران جلو رفتیم مانند خانه کرامت، مجمع شهرهای تاریخی و هیات امنای بازار به نتیجه رسید، البته اینگونه نبود که بدون اطلاع کل شورای شهر رقم بخورد، براساس سلسله مراتب رئیس شورا رکن اصلی است و با مکاتبه او کار را جلو می‌بردیم، اما به عنوان مثال در این خصوص عضو شورا از شهردار سئوال کرده گویا که فسادی رخ داده است! این ناشی از این است که ذهن‌ها مقداری سیاسی است، یا اینکه تصور می‌کنند ما مثلا خانه کرامت را برای سرمایه اجتماعی خودمان می‌خواهیم، در حالی که در برخی برنامه‌ها مانند سلام همسایه و... من تریبون نگرفته و در مراسم سخنرانی نکردم. به عنوان مثال در این مراسم از آقای میرباقری که در میان هیات‌های فرهنگی و مذهبی دارای وجاهت هستند خواستم تا به عنوان نماینده شورا صحبت کنند یا به عنوان نمونه در مراسم خانه کرامت آقای حاج رسولی‌ها که سابقه بسیاری در خیریه‌های شهر دارد صحبت کردند، در مجمع شهرهای تاریخی هم از شورا کسی حتی رئیس، تریبون نگرفت، چون مجمع شهرهای تاریخی ایران است و نهایتا استاندار و شهردار باید صحبت کنند و کار آغاز شود. بنابراین سعی کنیم به نوعی اتاق فکر باشیم و حتی پشتیبان و نه پیشران. هرچند این برای عضو شورای شهر سخت است چون اعتبارش به رأی مردم گره خورده است.
کسی نمی‌تواند من را به عدم حضور در بین مردم محکوم کند
به عنوان مثال چراغ این اتاق مرکز پژوهشها نباید مدام روشن باشد و عضو شورا باید مستمرا در بین مردم حضور پیدا کند، البته من در این خصوص هم تلاش کردم و در بین مردم حضور داشته‌ام و کسی نمی‌تواند من را در این خصوص محکوم کند و بگوید بین مردم نبوده‌ای. در عین حال تلاش کردم تمام وظایفم را به خوبی انجام بدهم.
معاون پژوهش شهرداری گاهی دچار بروکراسی می‌شود
معاونت پژوهش و برنامه ریزی نزدیک‌ترین معاونت به مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی شهر اصفهان است و دکتر ابراهیمی نیز انسانی اهل تعامل و دانشمند و دانش بنیانی است، ما از قبل نسبت به هم شناخت داشتیم چون من از بدنه همان معاونت بودم و این موضوع به ارتباطات کمک می‌کند. این معاونت در مجموع رو به رشد است اما گاهی اوقات درگیر بروکراسی می‌شود. در جاهایی نیز در بحث تخصیص منابع برآورد شورا این است که در برابر زیاده خواهی ذی نفعان در بخش‌های مختلف شهرداری اقتدار کافی را ندارند و بودجه در برخی حوزه‌ها مانند گوشت قربانی می‌شود. البته آنها استدلال خود را دارند و می‌گویند سهم عمده را به پروژه‌های اولویت‌دار می‌دهیم.
در جامعه ما تشریفات بر متن غلبه کرده است
ما جامعه خود را در حال توسعه می‌دانیم در حالی که در جاهایی توسعه نیافته هستیم. دکتر داوری اردکانی در یکی از کتاب‌های خود از توسعه نیافتگی صحبت می‌کند، براساس توضیح او توسعه نیافتگی نه مدرن است نه سنتی، به تعبیری از اینجا مانده و از آنجا رانده. این موضوع در بخش‌های زیادی از جامعه که فرم زده شده وجود دارد. در جامعه ما تشریفات بر متن غلبه کرده و خروجی‌ها ناشی از همین مسئله است. گذران نسلی گاهی به حل این موضوع کمک می‌کند و گاهی می‌گویند وقتی فرم به سازمان شما حاکم شود مجبور به عبور از این شرایط می‌شوید.
تفاوت جمهوری اسلامی و برخی کشورهای اروپایی نگاه ایدئولوژیک مردم است
ما نسبت به فضای مدرن نیز انتقادات جدی داریم. در سفر به یکی از کشورهای اروپایی همین نکته را مشاهده کردم. در بعضی موارد مانند فرهنگ رانندگی حس خوشایندی وجود دارد اما وقتی با مردم وارد گفت‌وگو می‌شوید می‌بینید گویا در این کشور تفرد حاکم است و ادبیات‌های جدیدی که از سوی حکومت‌ها تزریق می‌شود خالی از روحیه توحیدی است. گویا ایدئولوژی در این سرزمین‌ها وجود ندارد در حالی که در نظام جمهوری اسلامی مردم ما مردمی ایدئولوژیک هستند.
امام خمینی (ره) و رهبر معظم انقلاب در سخنان خود آرمان جمهوری اسلامی را جامعه‌ای می‌دانند که دین و دنیا هر دو در آن تأمین شده باشد. حتی رهبر معظم انقلاب در دیدار با مسئولان اصفهان عنوان کردند که در پیشینه اصفهان علم و دین از هم گسسته نبوده است. همان طور که در تخت فولاد می‌بینیم افرادی را که هم فقیه بودند و هم ریاضی‌دان. در حالی که امروز این موضوع چندان وجود ندارد.
ما به واسطه حضور در شورا در سطح شهر حضور داریم و با مردم در گفت‌وگو هستیم. به عنوان مثال در محله‌ای محروم می‌رویم، تعدادی دختر مجرد با بضاعت مالی پایین اما تحصیل کرده را می‌بینیم که به دنبال انجام کار فرهنگی هستند، آنها نماز قضا می‌خوانند و از درآمد حاصل از آن کار فرهنگی انجام می‌دهند. اینها شخصیت‌های زلالی هستند که در جامعه ما حضور دارند اما گاهی غباری که براثر تنش‌های درون سازمانی برای ما ایجاد می‌شود باعث می‌شود این موارد را نبینیم اما تعداد این افراد بسیار زیاد است.
شورای ششم وارث اثرات کرونا و پیامدهای فرهنگی اجتماعی اقتصادی آن بود
در این دوره شورا شرایط از نظر اقتصادی، امنیتی، فرهنگی و اجتماعی بسیار سخت بود، ما در دوران کرونا و پساکرونا حضور پیدا کردیم و به نوعی وارث اثرات کرونا بودیم که پیامدهای فرهنگی بسیاری داشت و گریبان جامعه را گرفته بود. گاهی می‌گفتیم استراتژی باید صرفا بقا باشد اما به رغم این موضوع «شهر-داری» خوب مدنظر ما بود. افرادی که شرایط را با لنز سیاسی نمی‌بینند گواهی خوبی از عملکرد شهرداری در این دوره می‌دهند. ما در این دوره بی آبی و تنش آبی را داشتیم و با این وجود فضای سبز را حفظ کردیم. بحث نظافت هم به مانند قبل انجام شد که اگر مشکلی هم وجود دارد به معضلات فرهنگی برمی‌گردد. نرخ رسیدن آتش نشان به حادثه، نرخ ایمنی معابر را می‌توان دو مثال خوب دیگر دانست.
ما دو بودجه سنگین قرار دادیم که هیچ کجا دیده نمی‌شود، یکی در خصوص آزادسازی گلوگاه‌ها که روی روح و روان مردم اثرگذار بوده است. همچنین قرار دادن نیوجرسی به جای گاردریل در حلقه سوم ترافیکی انجام شد که به گواه آمار آتش نشانی حوادث منجر به فوت کاهش یافته است در حالی که این آمار هیچ کجا گفته نمی‌شود.
علاوه بر اینها ساماندهی محلات، محله محوری، زیباسازی‌ها و... اتفاقاتی است که خیلی در چشم مردم نمی‌آید. در خصوص مترو نیز اقدامات بی نظیری در حال انجام است که البته می‌دانستیم ما فاتح آن نیستیم. در پروژه‌های زیرساختی مانند حلقه چهارم هم به رغم هزینه‌های اجتماعی به سمت آنها رفتیم چون مسئولیت بین نسلی را احساس می‌کنیم. چون این اتفاقات هم برای زندگی امروز ماست و هم برای آیندگان است، بنابراین تا جایی که در توانمان هست باید آینده نگر باشیم.
پهنه‌های شرقی اصفهان نیازمند قطارشهری است
ما نیازمند این هستیم که در پهنه‌های شرقی شهر قطارشهری داشته باشیم، اگر بخواهیم این خطوط را توسعه دهیم و دیگر نیازهای شهر را برطرف کنیم نه تنها به 30 هزار میلیارد تومان بلکه به 300 هزار میلیارد تومان اعتبار نیاز است. علاوه بر این در دوره اخیر، تکریم و توجه به رفاه پرسنل بسیار مورد توجه بوده است.
در انتصابات، شهردار به دنبال ماجراجویی نبود
فکر می‌کنم حدود نود درصد تغییراتی که در شهرداری رخ داد از دل سیستم بوده و شایستگان بر سر کار آمده‌اند، نیروهایی که آمدند در سیستم بودند و مبتنی بر تجربیات انتخاب شده‌اند. در این انتصابات، شهردار به دنبال ماجراجویی نبوده و افرادی را منصوب کرده که شایسته بوده‌اند و خیلی جاها مدیران فنی و عملیاتی را تغییر نداده است. البته بخشی از پرسنل در هر دوره‌ای ممکن است نارضایتی داشته باشند، هرچند این موارد در این دوره به حداقل رسیده است.
تغییراتی در ابتدای دوره علی رغم میل باطنی شورا انجام شد و مدیر وقت سازمان بازرسی در اوایل دوره به این امر تأکید داشت، سیستم شهرداری ابتدا مقاومت کرد که البته در این خصوص پیشتر توضیحات لازم از سوی شهردار و دیگر مسئولان امر داده شده است و وارد آن بحث نمی‌شوم. به هر ترتیب با تعیین مدیر بازرسی جدید نیز موضوع دیگر چندان دنبال نشد، بخشی از آن نیروها نیز برگشتند و بخشی هم که تعداد محدودی بودند جدا شدند.
حق جوانان این شهر زندگی است
به شعار این دوره که حق اصفهان زندگی است یک جمله نیز اضافه کردم و گفتم حق جوانان این شهر زندگی است. در سلسله نیازها باید ببینیم کدام بخش از نیازهای جوانان شهر ما تأمین شده است. مهمترین این نیازها اشتغال است، ما مسئول مستقیم اشتغال نیستیم اما توسعه کسب و کار را می‌توانیم حمایت کنیم، به خصوص کسب و کارهایی که دوست داریم شهر براساس آنها شکل بگیرد مانند اقتصاد گردشگری و اقتصاد دانش بنیان که البته اعداد این زمینه پایین است.
تعدادی از پروژه‌هایی که انجام شد از جمله نمایشگاه فن نما و حضور موثر در اکوسیستم کارآفرینی شهر واز کسب و کارهای دانش بنیان حمایت کردیم و این مسائل در راستای توجه به اشتغال جوانان انجام شده است.
باشگاه شهراندیشان برای جوانانی راه اندازی شد که میل به شنیده شدن دارند
جمعی از جوانان شهر که شامل طبقه نخبگان هستند میل به شنیده شدن داشتند، ما باشگاه شهر اندیشان رابرهمین اساس راه اندازی کردیم و برآورد من این است که بیشترین سهمی که از آن پر شود توسط جوانان می‌تواند باشد.
بخشی از ظرفیت‌های شهر در اختیار جوانان است، مانند پردیس‌های فرهنگی و مراکز ورزشی و تفریحی. سبد تفریحی جوانان شهر را به طور متوسط در اختیارداریم، مگر اینکه بخشی از جوانان علاقه تفریحی متفاوت‌تری داشته باشند که ممکن است در چارچوب ماموریت‌های قانونی شهرداری نباشد.
بلندگوهای مبلغ مهاجرت نباید در سطح شهر باشد
نسبت به تابلوهای مهاجرت سطح شهر انتقاد کردم، در اینجا از تریبون خودم استفاده کردم در حالی که در وظایف من نبوده است، گفتم بلندگوهای مبلغ مهاجرت در سطح شهر نباید باشد.
شورای ششم در حوزه گردشگری تسهیل‌گری کرد
از ابتدای دوره در خصوص حوزه گردشگری تلاش کردیم اما متأسفانه در بخشی از آن شهرداری همسو نشد. در این حوزه چند پارگی ساختاری در شهرداری داریم و به یک معین ستادی نیازمند هستیم، مدل مبتنی بر ذی نفعان در حوزه گردشگری ناظر به شهروند، گردشگری، فعال و سرمایه گذار، ظرفیت‌های نهادی و جاذبه‌های گردشگری است که هر بخش شهرداری بر اساس این الگو کار خود را پیش می‌برد، شورای شهر در این میان در رصد و پایش و سیاست گذاری و تسهیل گری در این موضوع نقش ایفا کرده است، از نمایشگاه گردشگری که سال‌هاست انجام می‌شود و ما آن را حمایت کردیم تا ارتقا جایگاه اصفهان که به طور غیرمستقیم آن را پیش می‌بریم و بر گردشگری شهر اثر دارد.
اجلاس شهرهای تاریخی جهان به این گونه است که هر کشور شرکت کننده هزینه ورودی خود را می‌دهد و نیازی نیست که شهرداری بودجه آنچنانی به آن اختصاص دهد مگر هزینه کمی که مربوط به تبلیغات و... است. بنابراین یک سرمایه گذاری هوشمندانه است تا یک رویداد هزینه زا.
در حوزه گردشگری نیز افرادی که برای گرفتن پروانه مشکل داشتند را حمایت کردیم. در گردشگری خلاق کار کردیم و از سازمان فرهنگی آن را پیگیری کردیم. همچنین در حوزه ذی نفعان مانند خلیفه گری ارامنه نقش تسهیل گری داشتیم و مصادیق بسیاری از این دست را می‌توان در ردیف حمایت‌های ما از حوزه گردشگری عنوان کرد.
کارکرد شورای شهر سهم قابل توجهی در میزان مشارکت مردم در انتخابات شوراها ندارد، در جامعه ما نرخ مشارکت مردم درانتخابات شوراها، نسبت به دیگر انتخابات پایین‌تر است و این موضوع دلایل مختلف دارد که باید واکاوی شود. در ذهن من این است که ما الگویی که به لحاظ تئوریک داریم و بازخوردهای عینی و عملی آن را از ادبیات و لفظ مردم دریافت کردیم، موثر بوده است، چون مسئله مشارکت محوری دغدغه من بوده است، شاید دیگران هم در خصوص آن صحبت داشته باشند اما خود را در این پازل قرار نداده‌اند، معتقدیم باید به سوی کسانی برویم که کمتر دیده و شنیده شده‌اند، به عنوان مثال همین جوانانی که مهاجرت می‌کنند، می‌توان از تجربیات آنها بهره برد.
در سازمانی هستیم که در تشویق محدودیت و در تنبیه ملاحظه داریم
در خصوص باشگاه شهراندیشان هدف نهایی ما این بوده که ساختاری مستقل باشد و قائم به فرد نباشد اما بدنه بروکراتیک ما چندان انگیزه‌ای برای ارتقای بهره وری در سیستم ندارد، زیرا ما در سازمانی هستیم که در تشویق محدودیت داریم و در تنبیه ملاحظه داریم.
برای حل این مسئله نیازمند یک اراده جمعی هستیم، شهرداری و شورا بیشتر حواسش روی سنگی است که روی پایش قرار دارد و درگیر روزمرگی است و نمی‌تواند انرژی قابل توجهی را روی حل مسائل اساسی بگذارد، البته در این سال‌ها یک حرکت خزنده لاک پشتی شروع شده مانند مصوبه ما در خصوص استقرار چرخه بهره وری، یا همین باشگاه شهراندیشان. اینها مواردی است که در زمینه بهره وری می‌تواند انجام شود.
مجموعه اقدامات و ابتکار در این دوره مانند بودجه ریزی مشارکتی، محله محوری، رویدادهایی مانند مردم سلام، حضور شهردار در میان مردم را می‌توان در جلب مشارکت مردم موثر دانست. ضمن اینکه شورا بدنه‌ای مردمی دارد و سدی بین آنها و مردم وجود ندارد.
حل نشدن برخی مشکلات ناشی از نیروهای بیرونی یا مارپیچ بروکراسی است
در به نتیجه رسیدن برخی اقدامات نیز می‌توان گفت که شورا و شهردار مسئله را می‌فهمند و به اجماع هم می‌رسند اما به رغم میل باطنی خود، شاید درگیر نیروهای بیرونی یا مارپیچ بروکراسی درون سیستم شوند.
آلودگی هوا شاید برای ما مشکل باشد اما برای برخی کسب و کار شده است
در عصر رسانه‌های اجتماعی تصویر از واقعیت خود را برجسته تر از واقعیت نشان می‌دهد که دلایل مختلفی دارد مانند دلایل سیاسی و رقابتی یا براساس دیده شدن‌هایی که ناشی از تلاش برخی افراد برای کاسبی از مشکلات و ضریب دادن به اینگونه مسائل است، مانند آلودگی هوا که شاید برای ما مشکل باشد اما برای برخی کسب و کار شده است، همچنین در حوزه آسیب‌های اجتماعی می‌بینیم که گاهی داستانی ایجاد می‌کنند که مسئله است اما شاید از صدها سال قبل اینگونه مسائل وجود داشته است.
مواردی که مربوط به کسب و کار شهرداری است روند پژوهی مستمر باید پیرامون آن انجام شود که جای اصلی آن رصدخانه شهری است، این رصد خانه بنا به دلایل مختلف سرعتش پایین آمد که یکی از این دلایل عاملیت آن بود، در خود شهرداری که عاملیت جدی روی آن نداشت و ساختار مناسبی برایش تشکیل نشد.
باحرکت لاک پشتی رسیدن به مغز شهر دور است
اصطلاحی به کار می‌برند به نام مغز شهر که فکر می‌کنم با این حرکت‌های لاک پشتی رسیدن به آن دور است. معتقدم یک رصدخانه باید باشد تا رصد کند و بعد به سمت مغز برویم تا شهر را کنترل کند، تحقق این امر الزامات زیادی دارد از جمله تحقق مدیریت یکپارچه شهری و حتی رسیدن به این واقعیت که برای این امر باید پول خرج کرد و منابع و نیروی انسانی متخصص آن را جذب کرد.
نحوه ارتباط آقای قاسم زاده با شورا تاجرانه نیست
تعاملات شهردار با شورا در این دوره خوب بود. ارتباط قاسم زاده تاجرانه نیست، در مجموع معامله گری در شخصیت وی نیست، مشورت پذیر و تعامل پذیر هست و تصمیم خود را می‌گیرد، ممکن است تصمیم او از نگاه من به عنوان عضو شورا اشتباه باشد اما اینکه بخواهد در تصمیم خود ملاحظه شخص خاصی را داشته باشد اینگونه نیست. اقتدارهای ماشینی و نظامی هم در شخصیت وی نیست، می‌گوید اقتدار باید در ساختار باشد. جاهایی نیز که به تصمیم رسیده با مدیری خداحافظی کند این کار را انجام داده است، ممکن است بخشی از تصمیمات او را در این دوره مناسب ندانسته و آن را خسارت بدانم اما این فرصت را داشتم که پیشنهاداتم را به او بگویم و توجیهاتش را بشنوم.طبیعتا انتظار من این بوده که مشورت‌های من به عنوان عضو شورا را بیشتر مدنظر قرار دهد و شاید گاهی چنین اتفاقی نیفتاده است.
صیانت از هویت شهر و شهرداری برای قاسم زاده مهم بوده است
صیانت از هویت شهر و شهرداری برای قاسم زاده مهم بوده و منافع شهر را مرجح بر منافع شهرداری دانسته است. او سعی کرده پروژه‌های هوشمندانه زیرساختی را به خصوص در عرصه فرهنگ حمایت کند مانند دانشنامه اصفهان، اجلاس شهرهای تاریخی، هیات امنای بازار و...
دانشنامه اصفهان از مهمترین پروژه‌های فرهنگی بود که شهردار آن را حمایت کرد در حالی که این پروژه 10 سال پیش باید انجام می‌شد اما سیاسی کاری شورای وقت سبب حذف آن شد.
مدیران عالی باید استعدادهای ادراکی بالا داشته باشند و استعدادهای فنی به مدیران پایین‌تر گره می‌خورد. اگر خلائی در حوزه‌های فنی داریم ممکن است به رده‌های پایین‌تر مربوط باشد.
