به گزارش آلاچیق خبر ، غلامرضا سلیمی معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه، در گفت‌وگوی ویژه خبری صداوسیما، با اشاره به اقدامات فولاد مبارکه در حوزه تحقق شعار سال جاری اظهار کرد: خوشبختانه چند سالی است که نام‌گذاری سال توسط رهبر معظم انقلاب با محوریت تولید انجام شده و برای ما به‌عنوان تولیدکننده باعث افتخار و دلگرمی است و تمام استراتژی‌ها را بر همین اصل بنا می‌کنیم.
وی با بیان اینکه بر این اساس، مهم‌ترین و با اولویت‌ترین استراتژی فولاد مبارکه استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود با تمرکز و تولید محصولات ویژه با ارزش‌افزوده بالا و گریدهای جدید فولادی است، تصریح کرد: این استراتژی بسیار قوی‌ است، به شرطی که بتوانیم آن را اجرا کنیم. آنچه در سه تا چهار سال اخیر فولاد مبارکه توانسته محقق کند اجرای این استراتژی است که اقدام خیلی مهمی است.
فولاد مبارکه عملاً توانسته جهش تولید را محقق کند
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه در ادامه با اشاره به اینکه کشور ما در رتبه دهم تولیدکنندگان فولاد جهان و بعد از چین، هند، ژاپن، آمریکا و چند کشور دیگر قرار دارد، ادامه داد: شاید کلیدی‌ترین محصول یک کشور درحال‌توسعه «فولاد» است و در این زمینه، در کشور سرمایه‌گذاری خوبی شده و طی دو تا سه سال گذشته که شعار سال به تولید نام‌گذاری شده، فولاد مبارکه عملاً توانسته با تمرکز بر همین استراتژی جهش تولید را محقق کند.
سلیمی اضافه کرد: فولاد مبارکه طی سه سال اخیر حدود ۸۰۰ هزار تن نسبت به سال ۹۸ که آخرین رکورد تولید را داشته، افزایش تولید داشته باشد و به ۷.۳ میلیون تن فولاد در کارخانه فولاد مبارکه و ۱۰.۲ میلیون تن در گروه فولاد مبارکه دست یابد. این آمار به این معناست که حدود ۳۲ درصد از سهم تولید فولاد کشور را به خود اختصاص داده‌ایم و توانسته‌ایم جهش تولید را محقق سازیم.
وی افزود: طی ۶ ماه اخیر نیز علی‌رغم محدودیت‌های انرژی که امسال هم از لحاظ مدت‌زمان و هم از لحاظ شدت، محدودیت از همه سال‌ها بیشتر بود؛ اما توانستیم هم در همه نواحی تولید فولاد مبارکه و هم در سایر کارخانه‌ها و شرکت‌های زیرگروه فولاد مبارکه بین ۲.۲ تا ۱۱.۲ درصد افزایش تولید محصولات فولادی را رقم بزنیم.
فولاد مبارکه طی سه سال گذشته توانسته در هر سال ۱۴ گرید جدید فولادی تولید کند
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه در خصوص آخرین دستاوردهای این شرکت در حوزه تولید محصولات جدید اظهار کرد: یکی از استراتژی‌های فولاد مبارکه توسعه سبد محصول بوده که در راستای استراتژی اول تعریف شده است. ما در سال‌های پیشین، گریدهای جدید فولادی و گریدهای سخت و ویژه را کمتر در برنامه تولید داشتیم؛ چون جامعه صنعتی کشور به گریدهای معمولی بیشتر نیاز داشت؛ اما هم به لحاظ ارزآوری، هم جلوگیری از خروج ارز از کشور و هم سودآوری یک بنگاه اقتصادی، تغییر رویکرد به سمت تولید گریدها با ارزش‌افزوده بیشتر در دستور کار فولاد مبارکه قرار گرفت و ما طی سه سال اخیر هر سال ۱۴ گرید جدید را به سبد محصولات خود اضافه کردیم.
۲۷ تا ۲۸ درصد سودآوری فولاد مبارکه به‌واسطه تولید فولادهای ویژه است
وی افزود: زمانی که محصول جدید تولید شود به دست مشتری می‌رسد و تأییدیه می‌گیرد؛ آنگاه به‌عنوان محصول جدید ثبت می‌شود. در سال‌های قبل حداکثر دو محصول جدید داشتیم و این در حالی است که امروز ۲۷ تا ۲۸ درصد از محصولات فولاد مبارکه را محصولات ویژه با گریدهای جدید تشکیل می‌دهد و به همین نیز نسبت سودآوری شرکت افزایش یافته است.
وی تولید فولاد موردنیاز برای خط لوله گوره به جاسک به‌عنوان طولانی‌ترین خط لوله انتقال سوخت‌های فسیلی در خاورمیانه را از مهم‌ترین دستاوردهای تولید محصولات ویژه در فولاد مبارکه اعلام کرد و گفت: تا قبل از یک تا دو سال گذشته، ما تمام گریدهای موردنیاز برای انتقال نفت را وارد کشور می‌کردیم؛ اما در یک پروسه، فولاد مبارکه سنگ بنایی را گذاشت و محصول استراتژیک برای این پروژه را تولید کرد و به‌تبع آن دیگر شرکت‌ها برای تولید این محصول برنامه‌ریزی کردند و نوردکاران و لوله‌سازها رونق گرفتند و ساخت بیش ۱۰۰۰ کیلومتر خط لوله محقق گردید و شروعی برای اجرای چنین پروژه‌هایی در کشور شد.
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه خاطرنشان کرد: این شرکت سال گذشته موفق شد فولاد زنگ‌نزن را تولید کند که با تولید این محصول می‌توانیم طیف وسیعی از فولادهای پُرآلیاژ را تولید کنیم. در این زمینه گرید ۴۲ کروم یکی از پرکاربردترین گریدهای فولادی در طیف بسیار وسیع در کشور و خارج از کشور است که اخیراً همکاران ما در فولاد مبارکه طراحی و مهندسی آن را انجام داده‌اند. محصولی که برای صفحات سایشی، قطعه‌سازان و ماشین‌سازان کاربردهای بسیار زیادی دارد.
فولاد مبارکه ورق دوفازی برای خودروسازان تولید خواهد کرد
وی با بیان اینکه با توسعه‌هایی که در خطوط تولید داریم سبد محصولات بسیار قابل‌افزایش است و خبرهای خوبی برای جامعه تولید کشور خواهیم داشت، ادامه داد: برنامه ما برای تولید ورق فولاد موردنیاز خودروسازان فولادهای دوفازی است که در حال حاضر مدرن‌ترین خودروهای دنیا نیز از همین ورق استفاده می‌کند و در آینده نزدیک این محصولات را تولید و به جامعه عرضه می‌کنیم.
سلیمی در پاسخ به سؤالی مبنی بر اینکه برنامه فولاد مبارکه برای تأمین مواد اولیه موردنیاز صنایع پایین‌دستی مانند لوازم‌خانگی و خودروسازان چیست، تصریح کرد: در این زمینه باید به مقوله فولاد سبز و یا همان محصول سبز توجه داشته باشیم. محصول سبز محصولی است که می‌توان گفت اهداف توسعه پایدار را در قالب رویکرد فرایند تولید در بالادست و پایین‌دست در اولویت قرار می‌دهد.
وی اضافه کرد: در حال حاضر روند تولید فولاد در کشور و بیشتر کشورهای جهان با استفاده از دو روش قوس الکتریکی و کوره‌های بلند صورت می‌گیرد. نکته حائز اهمیت این است که همه محصولات فولاد مبارکه با استفاده از کوره‌های قوس الکتریکی تولید می‌شود که درصد انتشار کربن و آلودگی بسیار کمتری دارد و این موضوعی است که باعث می‌شود فولاد مبارکه در گام اول در مسیر فرایند فولاد سبز از بسیاری از تولیدکنندگان فولاد جلوتر باشد.
سلیمی اضافه کرد: ما در بالادست زنجیره تأمین سبز را داریم که نیروگاه‌های تجدیدپذیر و انرژی‌های نو را شامل می‌شود و فولاد مبارکه در این زمینه گام‌های خوبی برداشته و به‌زودی خبرهای خوب و امیدبخشی به مردم خواهیم داد.
وی با بیان اینکه در پایین‌دست، محصول سبز محصولی است که استحکام را همراه با کاهش وزن و ضایعات کمتر داشته باشد، گفت: یکی از این محصولات که فولادهای دوفازی است موردنیاز خودروسازان است. برنامه ما نیز تولید این فولاد است که تاکنون گریدهای پایین‌تر آن را تولید کرده‌ایم.
تولید سبز مقوله اجتناب‌ناپذیر است
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه خاطرنشان کرد: تولید سبز فرایندی اجتناب‌ناپذیر است. ما به‌عنوان یک بنگاه اقتصادی تأمین پایدار و تاب‌آوری را در اولویت قرار داده‌ایم و باید به این امر در میان‌مدت و بلندمدت به‌خوبی بپردازیم.
وی گفت: چشم‌انداز راهبرد تولید سبز در دنیا تا سال ۲۰۳۰ کاهش ۳۰ درصدی و تا سال ۲۰۵۰ کربن صفر است؛ ازاین‌رو ما نیز باید به این امر توجه ویژه داشته باشیم و با توجه به اقدامات انجام‌شده، می‌توانیم ادعا کنیم که فولاد مبارکه در این زمینه در کشور پرچم‌دار است.
سلیمی در ادامه گفت: یکی دیگر از مواردی که در حوزه فولاد سبز ضرورت ایجاد می‌کند، قوانین و مقرراتی است که وضع می‌شود. برای تولیدکننده‌هایی که مدرک تولید محصول سبز را دارند قوانینی وضع می‌شود، مانند پروتکل پاریس که در صورت نداشتن این مدرک در آینده امکان صادرات نخواهیم داشت.
وی با بیان اینکه عمده محصول فولادی تولیدشده در کشور از طریق کوره‌های قوس است و انتشار کربن در این کوره‌ها ۱.۳ به ازای هر تن فولاد است، ادامه داد: این در حالی است که در دنیا عموماً به سمت کوره‌های بلند رفته‌اند و آلایندگی آن‌ها حدود ۲.۳ است؛ ازاین‌رو با توجه به درایتی که گذشتگان ما برای استقرار این روش تولید فولاد داشته‌اند، ما گام بسیار بزرگی از سازنده‌های فولاد در جهان جلوتر هستیم؛ اما در ادامه مسیر باید با اقدامات گسترده‌تری به سمت فولاد سبز حرکت کنیم.
احیای آهن با استفاده از هیدروژن راهکاری اساسی برای تولید فولاد سبز
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه فناوری هیدروژن یا همان احیای آهن با استفاده از هیدروژن را راهکاری اساسی برای تولید فولاد سبز دانست و افزود: در کشور ما به جهت اینکه از لحاظ منابع خدادادی گاز، هاب منطقه و جهان هستیم، این پتانسیل به‌شدت وجود دارد که به سمت استفاده از هیدروژن برویم. البته روشی هم در این زمینه با تجزیه آب است.
وی تأکید کرد: با شرایط فعلی در آینده، کشور ما هاب تولید فولاد خواهد بود. ما باید گوی سبقت را از بقیه برباییم و با این مفهوم هم نگاه صادراتی داشته باشیم، هم تاب‌آوری و پایداری تولید را دنبال کنیم و هم از قوانین دنیا استفاده کنیم. فولاد مبارکه نیز همین رویکرد را دنبال می‌کند.
سلیمی در خصوص مهم‌ترین طرح‌های در دست اجرا برای توسعه سبد محصولات فولاد مبارکه نیز ابراز کرد: در این زمینه استفاده از ظرفیت تولید در ماه‌های بدون محدودیت در فولاد مبارکه مورد توجه است. در این ماه‌ها حداکثر تولید و در ماه‌های اعمال محدودیت حداکثر تعمیرات را خواهیم داشت که کار بسیار سختی است.
وی افزود: استراتژی دوم فولاد مبارکه برای افزایش تولید خودتأمینی منابع انرژی است که نمونه بارز آن راه‌اندازی نیروگاه سیکل ترکیبی کلاس F با ظرفیت تولید ۹۱۴ مگاوات برق است که اخیراً دو فاز از سه فاز آن به بهره‌برداری رسیده و سال گذشته با برقی که خودمان در نیروگاه تولید کردیم، توانستیم پایداری تولید را حفظ کنیم.
راه‌اندازی خطوط تولید ورق الکتریکی به‌عنوان مهم‌ترین تکنولوژی تولید فولاد در فولاد مبارکه
معاون بهره‌برداری شرکت فولاد مبارکه با بیان اینکه ایجاد خطوط جدید برای تولید محصولات جدید از دیگر استراتژی‌های فولاد مبارکه در راستای توسعه سبد محصولات است، گفت: در حال حاضر چندین پروژه توسعه‌ای در فولاد مبارکه در حال انجام و یا در حال انعقاد قرارداد است، نورد شماره ۲ از مهم‌ترین پروژه‌های در حال انجام است و به‌زودی خط نورد سرد شماره ۲ در دستور کار قرار می‌گیرد؛ خطوط تولید ورق الکتریکی که به‌جرئت می‌توان گفت مهم‌ترین تکنولوژی تولید فولاد در این پروژه استفاده می‌شود و بعد از آن، فولاد زنگ‌نزن در دست مطالعه و بررسی کارشناسان مهندسی فولاد مبارکه است که به‌زودی نصب و بهره‌برداری خواهد شد.
مکتب مسئولان فولاد مبارکه حضور در میدان‌های سخت است
وی تصریح کرد: استراتژی فولاد مبارکه برای استفاده حداکثری از ظرفیت‌های تولید، استراتژی‌ای است که می‌تواند برای بسیاری از بنگاه‌ها و ارگان‌های حاکمیتی تأثیرگذار باشد. ما در کشور ظرفیت بسیاری در حوزه نیروی انسانی، صادرات، ساخت و تولید، بومی‌سازی و بسیاری از عرصه‌های دیگر داریم که اگر این ظرفیت‌ها را بتوانیم استفاده کنیم، علی‌رغم تحریم‌ها به موفقیت‌های بزرگی دست خواهیم یافت.
سلیمی گفت: ما باید در میدان حضور داشته باشیم. ما دنباله‌روی مکتب حاج قاسم برای حضور در میدان‌ها هستیم، مکتب فولاد مبارکه نیز همواره همین بوده است و مسئولان آن با حضور در سختی‌ها ادامه‌دهنده راه ایشان هستند تا همواره برای مردم خبرهای خوبی در حوزه تولید و توسعه اقتصادی به ارمغان آورند.

به گزارش آلاچیق خبر 

لطفاً درباره وظیفه و ظرفیت خط‌ نورد گرم توضیح دهید.

ناحیه نورد گرم وظیفه تبدیل تختال به کلاف گرم با مشخصات مورد درخواست مشتری را دارد. ظرفیت تولید سالانه خط‌ نورد گرم پس ‌از انجام طرح‌های توسعه و بهینه‌سازی‌های انجام‌شده و البته با افزایش بهره‌وری تجهیزات و نیروی انسانی، در سایه همت کارکنان به بیش از 5 میلیون تن در سال افزایش‌ یافته است. این ناحیه از قسمت‌های مختلف خط تولید، انبار تختال، کوره‌های پیش‌گرم، تکمیل نورد گرم، آماده‌سازی و ارسال، کنترل پروسس و ابزار دقیق، تعمیرات خط، تعمیرات جرثقیل‌های سقفی، کارگاه غلتک، دفتر فنی تولید و تعمیرات تشکیل ‌شده است. همچنین دو واحد کنترل کیفیت و واحد برنامه‌ریزی و روش‌های تولید به‌صورت پشتیبانی با این مجموعه همکاری می‌کنند.

واحدهای انبار تختال و کوره‌های پیش‌گرم با تلاش 125 نفر از بهترین کارکنان نورد گرم اداره می‌شود که بر اساس تفکرات واحد برنامه‌ریزی تولید، تختال‌ها را برای شارژ در کوره آماده می‌کنند. ظرفیت کوره‌های پیش‌گرم 310 تن بر ساعت است و بعد از ورود تختال به این کوره‌ها، آن‌ها طی فرایند دمادهی مناسب برای ارسال به خط‌ نورد گرم آماده می‌شوند.

عملیات نورد طی چه فرایندی انجام می‌شود؟

کارگاه غلتک به قلب نورد گرم معروف است. یکی از اقلام هزینه‌ای و کیفی تأثیرگذار در تولید نورد گرم غلتک‌ها هستند که در کارگاه غلتک بهینه و آماده‌سازی می‌شوند. بعد از هر 2 تا 3 ساعتی که یک مجموعه غلتک در قفسه قرار می‌گیرد و کار نورد انجام می‌شود، لازم است این غلتک‌ها با مجموعه جدید جایگزین شود، بنابراین در کارگاه غلتک حدود 5 ست غلتک مجزا برای ارسال و دریافت به خط وجود دارد و وقتی خط‌ نورد کار نورد خود را انجام می‌دهد، غلتک‌هایی که نورد انجام داده و از برنامه خارج می‌شوند به واحد غلتک‌ها ارسال می‌شوند و مجدداً با ماشین‌های سنگ‌زنی، عملیات اصلاح سطح و لایه‌برداری روی آن‌ها انجام شود و عیوب سطحی آن‌ها برطرف و برای ارسال مجدد به خط تولید آماده شوند. در این کارگاه روزانه حدود 150 غلتک سنگ‌زنی و 35 چوک آماده‌سازی می‌شود. سرعت عمل و کیفیت نیروهای کارگاه غلتک تأثیر مستقیم بر کیفیت نهایی محصول خط‌ نورد گرم دارد. خط‌ نورد گرم فولاد مبارکه از نظر پارامترهای کیفی در سطح شاخص‌های بین‌المللی قرار دارد تا در کمترین زمان توقف، بهترین کیفیت را ارائه دهد.

درباره واحد تکمیل نورد گرم توضیح دهید.

واحد تکمیل نورد گرم محصول را بعد از اصلاح کلاف خروجی از واحد نورد گرم به نورد سرد یا بازار ارسال می‌کند. در این واحد، چند عملیات به‌عنوان عملیات تکمیلی روی محصولات خروجی خط‌ نورد گرم انجام می‌شود. این عملیات شامل اصلاح کلاف‌هایی است که به هر دلیلی عیوب شکلی و سطحی دارند و به درخواست مشتری، جهت ارتقای کیفی محصولات دریافتی انجام می‌شود. عملیات شامل تبدیل کلاف‌ها به شیت است که این تبدیل در 3 خط تولید انجام می‌شود. خط برش سبک 1، خط برش سبک 2 و خط برش سنگین.

یکی دیگر از خطوط تکمیل نورد گرم به خط اسکین معروف است و در این خط عملیات اتوکشی یا اسکین روی کلاف‌ها انجام می‌شود.

خط تولید نورد گرم ازنظر تجهیزاتی شامل 3 قسمت نورد خشن، نورد نهایی و کلاف‌پیچ‌ها می‌شود. تعمیرات پیشگیرانه و تعمیرات اضطراری و تعمیرات هفتگی و سالانه از وظایف قسمت تعمیرات این واحد است. آماده نگه‌داشتن کل این مجموعه برای یک تولید پایدار وظیفه اصلی قسمت تعمیرات است که در این راه از واحدهای پشتیبان کمک می‌گیرد تا وظایف را به‌خوبی انجام دهد. کلاف‌های تولیدشده در این ناحیه درنهایت در تولید لوازم‌خانگی، صنایع خودرو، ساخت سازه‌های فولادی، لوله و پروفیل و حتی کشتی و سازه‌های دریایی استفاده می‌شوند.

برای افزایش آماده‌به‌کاری قفسه‌های نورد و جلوگیری از گیرهای احتمالی، برای نورد محصولات جدید چگونه برنامه‌ریزی می‌شود؟

یکی از کارهایی که به‌صورت روتین در نورد گرم انجام می‌شود تولید محصولات ویژه و جدید است. طبق فرایندی که در فولاد مبارکه تعریف ‌شده است، طراحی محصولات بر اساس نیازهای مشتری و نیازهایی که در بازار دیده می‌شود صورت می‌گیرد. مشخصات محصول جدید با همکاری کارشناسان نورد گرم دریافت و طراحی تولید آن انجام می‌شود. ازآنجاکه ریسک تولید این محصولات بالاست و احتمال آسیب به فرایند تولید یا تجهیزات وجود دارد، قبل از تولید مجموعه‌ای از فعالیت‌های مهندسی روی آن‌ها انجام می‌شود. همکاران ما با ابزارها، مکانیسم‌ها،دانش و تجربه‌ای که در این چند سال پیدا کرده‌اند محصول را شبیه‌سازی و پارامترهای تولید را در قالب نرم‌افزارهایی از نظر نیروها، دام، سرعت و سایر پارامترها بررسی می‌کنند. خلاصه اینکه در گام نخست، محصولات جدید ابتدا به‌صورت شبیه‌سازی تولید می‌شوند. در این فرایند تمهیدات لازم و همه پارامترها انجام و محاسبه می‌شود و پس‌ازآن عملیات اصلی برای تولید محصول نهایی آغاز می‌گردد.

از مهم‌ترین محصولات جدید و شاخصی که در این خط تولید فرایند آن با موفقیت انجام‌ شده گرید CK67 است که به دلیل دارا بودن کربن بالا، نورد آن به‌سختی انجام می‌شود؛ بااین‌حال برای تولید این محصول پارامترها به‌درستی محاسبه و محصول با موفقیت تولید شد.

در وضعیت فعلی، برای تولید فولادهای ویژه چگونه می‌توانید جواب‌گوی درخواست باشید؟ آیا بهینه‌سازی در این زمینه نیاز است یا خیر؟

در کل فولاد مبارکه پیش‌فرض ذهنی همه افراد این است که کیفیت حد و نهایت ندارد؛ یعنی هیچ‌گاه نمی‌توانیم بگوییم ما به بیشترین حد کیفیت رسیده‌ایم. ما معتقدیم کیفیت را همیشه می‌توان ارتقا داد. علی‌رغم مشکلات موجود در سال جاری، با پشتیبانی خوب همکاران و برنامه‌ریزی‌های هدفمند و هوشمندانه، حتی چند درصد از برنامه جلوتر هستیم. با اینکه خط‌ نورد گرم فولاد مبارکه قدمت زیادی دارد، دائماً توسط همکاران بهینه و به‌روزرسانی شده است. در حال حاضر شات‌دان سالانه یا همان تعمیرات برنامه‌ریزی‌شده نورد گرم از 19 دی‌ماه شروع‌ شد و تا اوایل بهمن ادامه یافت. در جریان این شات‌دان تعدادی از بهینه‌سازی‌ها مانند تغییرات در جرثقیل‌های سقفی و کوره‌های نورد گرم، نصب تجهیزات جدید، اصلاحات قفسه‌های نورد گرم و تغییرات سیستم‌های کنترلی در حال انجام است. همچنین نسل جدیدی از قطعات در حال نصب است و قسمت‌های کنترلی نورد گرم که مغز متفکر نورد گرم محسوب می‌شود و کلیه پردازش‌ها در آن انجام می‌شود، در حال بهینه‌سازی است. نصب درایوهای جدید با استفاده از جدیدترین تکنولوژی روز دنیا ازجمله اقدامات منحصربه‌فردی است که تاکنون در کمتر خط‌ نورد گرم دیگری در دنیا انجام‌ شده است. به‌هرحال همه همکاران سعی در حفظ و بهینه‌سازی وضعیت دارند. در این فرایند انجام برخی پروژه‌ها شاید نیاز به توقفات طولانی‌تری دارد که آن‌ها را برای آینده برنامه‌ریزی کرده‌ایم.

سخن آخر؟

از همه همکارانی که همیشه ناحیه نورد گرم را حمایت و پشتیبانی کرده‌اند تشکر می‌نماییم. نورد گرم شرایط خاصی دارد، چون فرایند آن به‌صورت یک خط تک و پیوسته است و برای تداوم تولید این خط، فعالیت‌های زیادی توسط همکاران زحمت‌کش نورد گرم و پیمانکاران محترم انجام می‌گیرد که شایسته تقدیر و تشکر فراوان است. امیدوارم با ادامه این حمایت‌ها و تلاش‌ها همچنان در مسیر تعالی و پیشرفت حرکت کنیم و متوقف نشویم.